Teenkantingsteuring (In Engels Oppositional defiant disorder, oftewel ODD) is ’n afwyking by kinders wat in die Amerikaanse Sielkunde-vereniging se Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesversteurings beskryf word as ’n deurlopende patroon van woedende ongehoorsaamheid, vyandigheid en uitdagende gedrag teenoor gesagsfigure wat verder strek as die perke van normale gedrag vir kinders. Kinders wat hieraan ly, kom moontlik hardkoppig en kwaad voor. Kenners sê dit belemmer lyers sosiaal en akademies en kan hul loopbaanvooruitsigte benadeel.

Wie kan daaraan ly?

Al kan dié steuring reeds vanaf driejarige ouderdom kop uitsteek, kom dit gewoonlik voor by kinders van agt jaar of ouer, maar selde ná puberteit. Dis kom meer algemeen by seuns as meisies voor. Dit kom dikwels voor weens die gesinsdinamika, maar dit hou ook verband met ander faktore soos aandaggebrek-hiperaktiwiteit-steuring (AGHS) of intellektuele gestremdheid.

Wanneer moet ’n ma bekommerd raak?

Dit is normaal dat kinders hulself in ’n sekere stadium laat geld; hulle is immers aan die ontwikkel. Hulle sal hardkoppig en uitdagend wees – peuterbuierigheid wat op twee jaar kop uitsteek, is ’n voorbeeld hiervan – maar dis nie goed nie wanneer dié swak gedrag gereelder voorkom en langer aanhou as die ouderdom waarop dit te wagte is. Prof. Richard John Nichol van die kinder-en-adolossente-afdeling vir kinders en adolessente se geestesgesondheid by die Vrystaatse Psigiatriekompleks sê jy moet let op die volgende tekens:

Jou kind . . .

  • is kwaadwillig en hatig
  • verloor gereeld haar humeur
  • stry dikwels met gesagsfigure, is opstandig en weier om reëls te gehoorsaam
  • probeer doelbewus mense irriteer
  • blameer dikwels ander vir haar foute
  • is liggeraak en raak maklik geïrriteerd
  • is dikwels kwaad en wrokkig

Wat om te doen as jou kind dié steuring het

Richard sê as jou kind aan teenkantingsteuring ly, moet jy ’n gesonde verhouding met hom handhaaf. “Liefde is gelykstaande aan tyd,” sê hy. Maak seker dat jy spesifieke riglyne daarstel. Daar moet doeltreffende dissipline met spesifieke reëls vir jou kind wees, reëls wat vir hulle werk en sekerheid bied. Jy moet konsekwent en billik wees.

Wanneer jou kind stout was, vermy dit om te sê: “Jy mag vir die res van jou lewe nie TV kyk nie!”

Sê liewer: Omdat sy stout was en nie geluister het nie, mag sy vir die volgende drie dae nie TV kyk nie. En bly daarby; moenie swig op die tweede dag nie.

Hier’s hulp

Richard stel voor dat jy verskeie boeke oor dié steuring lees. Maar as jy voel dat dit ’n opdraande stryd is, gesels met jou dokter sodat hy jou na ’n sielkundige of kinderpsigiater kan verwys. Dit is uiters belangrik dat dié steuring eers by jou kind gediagnoseer word voor enige verdere optrede.

- Londiwe Dlomo