Veral ná die sukses van die romantiese fliek Titanic, met Kate Winslet en Leonardo DiCaprio as Rose en Jack, het die ondergang van die luukse passasierskip Titanic mense se verbeelding aangegryp.

Eers was daar net bewyse van ys; nou is daar sprake van vuur.

Soos in die fliek, het mense meer as 100 jaar lank geglo dat die grootste skip op die water in daardie stadium – en een wat glo onsinkbaar was – se ondergang ’n reuse-ysberg was.

Lang verborge foto’s toon egter daar was reeds voor die Titanic se vertrek uit die hawe ’n swart merk aan die kant van haar romp.

In ’n nuwe dokumentêr, Titanic: The New Evidence, wat op Nuwejaarsdag op Brittanje se Channel 4 uitgesaai is, beweer die Ierse skrywer en joernalis Senan Molony die foto’s bewys ’n smeulende steenkoolvuur het reeds die skip verswak voor hy op sy katastrofiese nooiensvaart vanuit die hawe van Southhampton vertrek het.

Dis geneem vroeg in April 1912 voor die Titanic se Trans-Atlantiese vaart. In die nag van 14 April het hy die ysberg getref en gesink. Sowat 1 500 mense is dood en net 700 het oorleef.

“Daardie duidelike merk was presies waar 9die skip) die ysberg later getref het,” het Senan in ’n onderhoud met CNN vertel. Sy navorsing dui daarop dat die intense brand in een van die steenkoolopgaarplekke 'n temperature van sowat 1 000 grade Celsius bereik en die afskorting verwring en bros gemaak het.

“Dit het die skip in gedrang gebring en daartoe gelei dat dit vinniger gesink het. Die Titanic kon nie lank genoeg dryf om ’n effektiewe reddingspoging moontlik te maak nie,” meen Senan.

Hy beskryf die foto’s wat tydens ’n veiling van Titanic-aandenkings ontdek is, as “die Titanic se ekwivalent van Toetankamen se grafkelder”.

Hy is baie opgewonde oor hierdie vonds, want van kleinsaf was dit vir hom fassinerend dat die Titanic op die ysvelde afgestuur het. Hy bestudeer  die ramp reeds die afgelope 30 jaar.

Sy ondersoek het aangedui dat die werkers in die ketelkamer die steenkoolopgaarplek wou skoonmaak en die enigste plek die skip se oonde was om van die steenkool ontslae te raak. Dis wat die Titanic teen ’n groter spoed laat voortstoom het.

Nie almal stem saam nie. “Daar was beslis ’n brand. Was dit ’n deurslaggewende faktor? Na my mening het dit geen verskil gemaak nie,” sê David Hill, voormalige sekretaris van die Britse Titanic-vereniging.

Maar Richard De Kerbrech, die skrywer van talle boeke oor die Titanic, meen die teorie kan waar wees.

Watter geheimenisse gaan nog oor die Titanic opgediep word? Dalk genoeg vir ’n opvolgprent, Titanic II?

Bronne: cnn.com, independent.co.uk, thesun.co.uk.