Om ander mense beter te laat lyk is haar brood en botter. Maar daar was ’n tyd toe boelies haar gepootjie en gestamp het dat die kneusplekke sit, of haar rok opgelig het om haar voor die ander kinders in die skool te verneder.

Daar was dae dat Hanmarie Kriel van Wolmaransstad, Noordwes, pouses haar broodjies in die badkamer moes gaan eet uit vrees vir die groep meisies wat haar al sedert haar kleuterskooldae teister.

[caption id="attachment_156161" align="aligncenter" width="450"]Hanmarie is deesdae vol selfvertroue. Hanmarie is deesdae vol selfvertroue.[/caption]

Vandag kyk Hanmarie terug en besef die boelies wat haar lewe soveel jare hel gemaak het, is die sleutel tot haar sukses. Dit het haar gedryf om die hoogste sport as voorkomskonsultant en persoonlike afrigter in ’n gimnasium op die dorp te bereik.

“Dis aaklig om geboelie te word. Om elke dag met ’n hart vol vrees skool toe gaan, is glad nie wat enige meisie vir haar lewe beplan nie. Dit het my hele lewe oorheers. Dit is iets wat ek nie eens my grootste vyand toewens nie.

"Ek het my dae om gebid, want vir my kon die sogenaamde ‘lekkerste jare van jou lewe’ nie gou genoeg verbygaan nie,” skryf sy openhartig.

[caption id="attachment_156163" align="aligncenter" width="450"]Hanmarie as skoolkind. Hanmarie as skoolkind.[/caption]

“’n Groep van agt meisies het die lekkerste tye van my jongmenslewe hel gemaak en my selfbeeld ’n groot knou gegee. Hul skerp tong het sweepslae uitgedeel en kneusplekke op my lyf gelos. Maar die ergste letsels was die emosionele soort, wat altyd in my hart sal bly.”

Sy kon nie verstaan dat hulle haar van voorskool af tot die einde van hoërskool aanhou boelie het nie. Een van hulle het selfs vermoedelik ’n tweede profiel onder haar naam op Facebook geskep, maar gelukkig het niemand daar iets kwetsends geplaas nie.

“Ek sien van hulle so af en toe hier op die dorp. Hulle kan nie met my oogkontak maak nie. Twee van hulle het onderwyser geword. Hoe doen jy dit as jy ’n boelie op skool was? Word jy ’n boelie in die klaskamer?” vra Hanmarie.

[caption id="attachment_156168" align="aligncenter" width="450"]Hanmarie werk deesdae as voorkomskonsultant en geniet dit om ander te help mooi maak en voel. Hanmarie werk deesdae as voorkomskonsultant en geniet dit om ander te help mooi maak en voel.[/caption]

Sy was nie ’n buitestander wat aan niks op skool wou deelneem nie. Inteendeel, sy was ’n langafstandatleet wat ook hokkie gespeel en op die leerlingraad gedien het. Sy was ook onderhoofmeisie in die koshuis.

“Dalk was hul gedrag uit jaloesie,” wonder sy nou. Dalk was daar probleme by die huis wat hulle op haar uitgehaal het.

"Boelies verander jou as persoon. Dit het my baie meer bedag gemaak op die tekens dat iemand afgeknou word. Ek wou in ’n stadium onderwys studeer en was assistent by ’n skool. Die geboelie daar het al onder die gr. 1’s vir my duidelik geword.

Daarom is dit nou haar passie om boelies en hul slagoffers bewus te maak van die impak van hierdie wrede gedrag. Sy het navorsing gedoen en die raad en insig hieronder saamgestel om veral kinders te help wat hulle in ’n netelige posisie bevind.

“In ’n stadium het ek besef dit was tyd om vir my ouers te vertel ek word geboelie. Dit was baie vernederend, maar ek kon dit nie langer wegsteek nie, want enigiemand kon sien iets groots was fout.” Dit was in gr. 5 op laerskool en sy het besef die geboelie raak net erger.

“Ek was baie fyngevoelig. Mense kon nie eens grappies met my maak nie. Ek was te sensitief,” onthou sy.

As sy nou terugkyk, besef sy dit was ’n goeie besluit om haar ouers te vertel. Sy kon tog nie meisie-alleen teen ’n groep van agt staan nie.

“Omdat jou ouers volwassenes is, kan hulle vir jou die nodige hulp kry en jou in hierdie moeilike situasie ondersteun. Dit het letterlik my lewe en toekoms gered.”

Hanmarie sê daar is gewoonlik redes hoekom sekere kinders geboelie word.

“In my geval was ek ’n sagte teiken omdat ek stil van aard was en baie gebalanseerd geleef het. My ouers was altyd betrokke by al my aktiwiteite en prestasies. Ons is ’n baie stabiele gesin wat saamstaan en mekaar altyd mooi ondersteun deur goeie en slegte tye.

"Ek is en was nog altyd iemand met sterk waardes; een wat nie sommer onder groepsdruk swig nie. Rook, alkoholmisbruik en seks was nie op skool onder my belangstellings nie. Dit het my laat uitstaan en ’n teiken gemaak van boelies.”

Hoe jy kan keer dat jou kind geboelie word?

Volgens Marlet Vosloo, ’n kindersielkundige wat spesialiseer in boelieslagoffers, is selfvertroue die beste eienskap wat ’n ouer by sy of haar kind kan aankweek.

“As jou kind genoeg selfvertroue het, sal hy vir homself opstaan wanneer boelies oor sy pad kom. Maak aantekeninge wanneer jou kind praat oor iemand wat hom by die skool te na kom en as jy vermoed dat jou kind ’n slagoffer is, neem hom so gou moontlik na ’n sielkundige om hulp en ondersteuning te kry,” sê sy.

Die boelie-probleem strek heelwat wyer as wat ons dalk vermoed. Beantwoord as ouer die onderstaande vrae om vas te stel of jou kind dalk aan boeliegedrag skuldig is:

• Word jou kind by die huis aan geweld en alkoholisme blootgestel?

• Dra jou kind trauma in hom of haar rond wat nog nie verwerk is?

• Sukkel jou kind om te erken as hy of sy foute maak?

• Terg jou kind ander kinders?

• Is jou kind gedurig buierig?

• Knou jou kind ander maatjies af ?

• Sukkel jou kind om sy of haar gevoelens te wys?

• Sukkel jou kind om hom of haarself te handhaaf?

• Is daar enige skoolklagtes van die onderwysers en hoof se kant?

As jy meestal ja geantwoord het op die bogenoemde vrae, is daar ’n moontlikheid dat jou kind ’n boelie kan wees. Gaan sien so gou moontlik iemand om die probleem te pak.

As jou kind geboelie word, kan jy die nommers onderaan dié berig skakel vir hulp. As ouers en almal begin saamwerk, kan ons die probleem oplos.

Hier is hoe Hanmarie die situasie hanteer het:

Omdat ek oor die jare soveel gekritiseer is, het ek later nie meer in myself geglo nie. Ek het my eie grootste boelie geword en dit het amper my lewe vernietig. Alles begin by jouself.

Jy moet innerlike vrede hê. In daai jare het ek soveel lesse geleer en ten einde laaste het dit my ’n beter en sterker mens gemaak. Jy moet nooit gaan lê en moed opgee nie. Tans skryf ek in my vrye tyd ’n boek oor my eie lewenservaring van boelies.

Ek glo daaraan om jouself aan te spoor om beter te doen en sukses te bereik. Boelies het nie meer ’n invloed op my lewe nie en jy moet dit ook nie toelaat nie, want dit kan jou jou lewe kos.

Almal gaan die een of ander tyd deur moeilike, verwarrende en swaar tye. Jy moet net aanhou glo en vasbyt.

Boelies kan ’n groot impak op jou lewe hê. Hulle kan jou selfbeeld verwoes, maar jy kan beheer neem en besluit om vir jouself op te staan en deur die seer te werk. Moenie toelaat dat ander mense in die pad van jou drome en sukses staan nie.

Die kuns is om die gebreekte stukke bymekaar te sit sodat jy die beloning kan kry wat jou toekom. Jy moet kies: Gaan dié hekkie jou lewe vernietig of gaan dit die begin wees van ’n nuwe avontuur?

Sien die gevaartekens raak

Deesdae loop ’n groot persentasie kinders steeds onder boelies deur en swig onder groepsdruk, veral in die sosiale media. Weet jy hoeveel kinders regoor die land die slagoffer van boelies is of bang is om slagoffers te word van boelies?

Die meningsopnamemaatskappy Pondering Panda het onlangs vasgestel twee derdes van alle kinders is bekommerd dat hulle op ’n manier (aanlyn, emosioneel of fisiek) geboelie gaan word.

Volgens die jongste statistiek, word 42% van kinders aanlyn geboelie. ’n Unisa-opname het in 2012 bevind 55% van alle Suid-Afrikaanse kinders is slagoffers van skoolboelies.

Baie verloor moed en sterf weens selfdood. Dit is dus belangrik vir jou en jou ouers om die waarskuwingstekens raak te sien en die probleem so gou moontlik te pak.

Slagoffers weet baiekeer nie hoe om die probleem te hanteer nie en het hulp nodig om lewenslange nagevolge te voorkom. Die boelies self besef gewoonlik nie watter impak hul gedrag op ander se lewens het nie.

Volgens ’n opvoedkundige sielkundige, Tania Holz, en It’s My Life, ’n Amerikaanse organisasie wat kinders lewensvaardighede leer, is die gevaartekens onder kinders:

  • Kinders begin ly aan depressie en verloor belangstelling in sekere aktiwiteite.
  • Hulle raak moedeloos en het nie meer deursettingsvermoë nie.
  • Hulle kommunikeer ál minder met hul ouers en die mense rondom hulle. Kommunikasieprobleme tree in omdat die kind nie meer weet wie hy of sy is nie.
  • Verhoogde skoolvrees: Die slagoffers van boelies is bang om skool toe te gaan, want dit is nie ’n veilige omgewing nie en hulle voel onwelkom.
  • Minderwaardigheidskompleks: Die kind se selfbeeld is laag en hy of sy voel minderwaardig teenoor ander.

Hoekom word ’n mens geboelie?

“Daar is ’n rede hoekom die een kind die boelie is en die ander een geboelie word,” sê die opvoedkundige sielkundige Tania Holz van die Oos-Rand. Sy en Sarie noem die volgende faktore wat van kinders teikens maak:

  • Oorbetrokke ouers: Die ouers is besitlik op hul kinders en is letterlik betrokke by alles, selfs by aktiwiteite waar hul nie welkom is nie. Sulke oorbeskermende ouers kan hul kinders oppiep.
  • Hulle gaan gebuk onder herhaalde emosionele krisisse.
  • Hulle het ’n liggaamsbou wat kleiner, groter of anders is en hulle laat uitstaan. Dit lei tot selfbeeldprobleme oor hul lyf.
  • Hulle blink uit in sport sowel as akademies.
  • Hulle is gewoonlik skaam en weet nie hoe om terug te baklei nie.
  • Sulke kinders het min of geen vriende

Kry hulp hier:

  • Lifeline: 086-132-2322
  • Childline: 080-005-5555
  • Stop Misdaad: 086-001-0111
  • Depressie-en-angshulplyn: 011-262-0348
  • Bronne: Unisa, Netwerk24.com.