Dit is belangrik dat jy as ’n ma verseker dat jou kinders goed versorg sal wees as jy dalk eendag nie meer daar is nie. Baie mense sterf voor hulle ’n testament opgestel het. Dit lei tot rusies in families wat vermy of verminder kon gewees het as jy net ’n prokureur geraadpleeg en ’n testament opgestel het.

James Ekron van die Rhodes-universiteit se regskliniek sê die opstel van ’n testament is nie net eenvoudig nie, maar ook goedkoop. Prokureursfooie is hoog as jy in die hof moet verskyn, maar dit is nie nodig wanneer jy ’n testament laat opstel nie. Wat het jy dus nodig?

1.    Maak seker jy het al die dokumente wat jy nodig het om eienaarskap van bates te bewys

  • Mense beweer dikwels hulle besit bates, maar het geen bewys daarvan nie. Jy moet byvoorbeeld ’n titelakte vir eiendom hê sodat jy dit by hul testament kan insluit.
  • As jy nie ’n titelakte kan bekostig nie, kan jy teen ’n geringe bedrag (sowat R50) ’n titelbewys by jou plaaslike munisipaliteit kry.

2.    Stel ’n eksekuteur aan

  • Jy vertrou dit aan jou eksekuteur toe om seker te maak al jou bates word verdeel soos wat jy in jou testament gespesifiseer het. Die persoon moet iemand wees wat jy vertrou.
  • Moenie meer as een mens as ’n eksekuteur aanstel nie, want dit veroorsaak konflik en verwarring.

3.    Wees bewus van belangrike feite wat jy moet insluit

Dis belangrik om sekere goed uitdruklik te spesifiseer, anders sal jou bates na die verkeerde mens(e) toe gaan. As jy byvoorbeeld jou eggenoot om die een of ander rede wil uitlaat, moet jy sorg dat jy dit spesifiseer, want dit is jou reg om dit te doen.

4.    Laat ’n prokureur liewer jou testament opstel as wat jy dit self doen

  • Jy kan jou eie testament opstel, maar dit is nie raadsaam nie, want jy sal waarskynlik belangrike besonderhede weglaat.
  • As jy minder as R10 000 per maand verdien, kwalifiseer jy vir regshulp by ’n regshulpkliniek. Daar sal dit jou nie veel kos om ’n testament te laat opstel nie. Moet dit daarom nie vermy om een op te stel omdat jy bang is dit ruk jou sak nie.

5.    Onderteken jou testament voor ’n kommissaris van ede

  • Baie ongeletterde mense teken hul testament met ’n “X”. Dit sal nie in die hof water dra tensy dit voor ’n kommissaris van ede geteken is wat kan bevestig die “X” is inderdaad deur die testateur gemaak.
  • As jy ’n ongeletterde vriend het, help hulle hiermee sodat hul kinders nie onversorg gelaat word nie.

6.    Onderteken elke liewe bladsy

As jy nie elke bladsy van jou testament onderteken nie, is daar ’n kans dat die egtheid in die hof bevraagteken sal word en dit as ongeldig beskou sal word (asof dit nooit bestaan het nie).

7.    Maak seker jy sluit al jou vaste bates asook jou roerende bates in

As jy nie al jou bates insluit nie, sal dié wat nie ingesluit is nie, verdeel word asof jy sonder ’n testament (intestaat) gesterf het.

8.    Sluit jou begunstigdes se volle name en, indien moontlik, hul identiteitsnommer in

Dit sal sorg dat jou eiendom nie na die verkeerde persoon toe gaan nie.

Onthou

As jy intestaat sterf, sal jou eggenoot outomaties ’n reg van 50 persent op jou bates hê. Dit kan ’n probleem wees, want selfs al is julle uitmekaar, sal jou eggenoot jou bates erf, want die hof sal nie die skeiding erken nie.

-Shandukani Mulaudzi