’n Ma vertel

Die sesjarige Wynand* was altyd sy oupa se oogappel. As sy ouers hom gesoek het, was hy dikwels saam met oupa dorp toe of het die twee saam op die plaas rondgery. En nes enige grootouers was ouma en oupa dol daaroor om Wynand te bederf.

Hy was boonop daaraan gewoond om sy grootouers gereeld te sien omdat hy en sy gesin weens finansiële omstandighede by hulle moet woon.

Maar alles het verander toe Wynand se grootouers ’n kleuter van hul eie aanneem, vertel Wynand se ma, Amanda*. “Die nuwe seuntjie was skielik die middelpunt van my skoonouers se bestaan. My skoonpa het hom heeltemal onttrek van Wynand, en al sy aandag en tyd bestee aan die nuwe seuntjie, Heinrich*.”

Hierdie nuwe verhouding plaas Amanda en haar man, André, onder geweldig baie druk. “Daar is baie rusie tussen ons en my skoonouers omdat hulle Wynand skielik begin afskeep,” sê Amanda. “My kind was alles in sy oupa en ouma se oë; nou is hy soos ’n ou speelding wat hulle in die kas teruggegooi het .”

Pleidooie om die situasie te bespreek, val ook op dowe ore. Amanda is nou baie bekommerd oor haar seuntjie omdat hy skielik aggressiewe gedrag toon, ongehoorsaam is en oor enige klein voorval in trane uitbars.

’n Kenner gee raad

Sandra Hitchcock, ’n mediator en verhoudingskonsultant van Kaapstad, sê dit is belangrik om eers die verhouding tussen die volwassenes te herstel.

“Daar heers nou negatiewe gevoelens omdat elkeen hul eie kind se belange beskerm,” verduidelik Sandra.

Sy raai aan dat hulle ’n oop gesprek hê waar ’n onpartydige persoon, soos ’n mediator, insit. “So iemand bestuur die mediasieproses: Die mediator sal hulle ’n lys kwessies vir bespreking help opstel. Hulle sal ooreenkom op reëls vir die gesprek, byvoorbeeld dat elkeen die geleentheid sal kry om te praat sonder om onderbreek te word.

Tydens die gesprek

  • Kom ooreen op ’n tyd wanneer al die betrokke partye rustig is en nie na ’n volgende afspraak moet jaag nie.
  • Gesels op ’n plek waar die twee kinders nie die gesprek kan hoor nie.
  • Die twee kinders se belange moet die kern van die gesprek wees.
  • Praat oor elke party se idee van hoe die nuwe gesin moet funksioneer.
  • Elkeen moet die kans kry om hul gevoelens te lug, want sodra die emosies verwoord en erken is, kan die gemeenskaplike doel aangepak word.

Identifiseer gemeenskaplike belange

Sodra die twee ouerpare mekaar tydens mediasie gehoor het, kan daar gesamentlik na nuwe maniere gesoek word om dit te hanteer. Die mediator sal weer help om gemeenskaplike behoeftes en belange te identifiseer.

“Op dié manier kan die twee ouerpare op ’n gesamentlik plan besluit waarin hulle almal deel gehad het in die besluitnemingsproses. Dit sal die gevoel van verdeeldheid herstel,” verduidelik Sandra.

Hoe gemaak met kindergedrag?

Wynand se veranderde gedrag kan toegeskryf word aan die gespanne atmosfeer tussen sy ouers en grootouers, sê Sandra. “ ’n Ander kind het sy plek by sy oupa ingeneem. Sy bekende wêreld het heeltemal verander en hy voel onveilig.” Dié gedrag is dus ’n simptoom en sal vanself regkom deur die probleem tussen die ouers op te los.

Sandra gee raad:

  • Wynand moet met sy ouers se “toestemming” met sy oupa en ouma tyd deurbring.
  • Amanda en haar man moet ook die nuwe kleuter aanvaar.
  • Wynand en Heinrich moet mekaar leer ken en “boeties’ word sodat hulle as een uitgebreide gesin kan funksioneer.
  • Die volwassenes moet leiding neem en die kinders aan albei kante aanvaar en liefhê.
  • Dit sal help as Amanda en André met empatie na sy ouers se situasie kyk. Hulle is net so lief vir hul nuwe seuntjie soos vir hul eie kleinkind. Hulle het dalk net tydelik uit die oog verloor dat hulle Wynand in hul opwinding afskeep.

“Dit is baie goed vir kinders se ontwikkeling as grootouers op ’n positiewe, gesonde manier in hulle lewe betrokke is,” sê Sandra. “As liefde, omgee en insluiting uitgeleef word, streef kinders dit na.”

Hier’s hulp:

  • Kontak die Suid-Afrikaanse Bemiddelaarsvereniging by info@saam.org.za. Mediators by dié organisasie bied dikwels hul dienste pro bono aan in gevalle waar gesinne nie so ’n diens kan bekostig nie.
  • Kontak Sandra Hitchcock gerus by themediationcentre.co.za, of by 021-930-2177 as jy in die Kaap woon.

* Skuilname

- Shané Barnard